نکات قابل ملاحظه در مورد سل. سل یک بیماری قابل درمان است.
عامل بیماری سل یک نوع باسیل به نام مایکوباکتریوم توبرکلوزیس است، در جهان حدوداً دو میلیارد نفر به این باسیل آلوده هستند ولی همه افراد علائم بیماری سل را نشان نمی دهند اگر شرایط جسمی شخص برای رشد این باسیل در بدن مهیا شود با تکثیر و رشد این باسیل در بدن این افراد علائم این بیماری در شخص بروز خواهد شد.
85% موارد سل ریوی است، که ممکن است اسمیر خلط وی مثبت یا منفی از نظر وجود این باسیل باشد، و 15% موارد ارگانهایی به غیر از ریه را درگیر میکند که در این صورت سل خارج ریوی گفته میشود،
علائم بیماری :در سل ریوی سرفه شایعترین علامت است که معمولا بیش از دو هفته طول میکشد، و میتواند بدون خلط یا با خلط که ممکن است با خون نیز همراه باشد، به غیر از سرفه شخص یکسری علائم عمومی نیز دارد که شامل کاهش وزن، تعریق شبانه، بی اشتهایی و ... باشد، اما در سل خارج ریوی علائم عمومی سل بعلاوه علائم درگیری عضو مبتلا خود نمایی میکند، مثلا در درگیری دستگاه گوارش شخص علائم گوارشی، و درصورت درگیری سیستم عصبی، علائم عصبی تظاهر خواهد کرد. همه اعضاء بدن ممکن است مبتلاء به سل شوند.
تشخیص: در سل ریوی هر شخص که بیش از دو هفته سرفه داشته باشد مشکوک به سل بوده و حتماً از نظر سل بررسی شود، در این مرحله ویزیت پزشک به همراه تجویز آنتی بیوتیک و تهیه سه نمونه خلط با حفظ شرایط تعریف شده بسیار کمک کننده است، اگر این نمونه ها منفی شد و علائم ادامه دار بود باید دو هفته بعد ویزیت دوم پزشک بهمراه تهیه مجدد سه نمونه خلط اقدام گردد و اگراین نمونه ها هم منفی شد و علائم کماکان پایدار بود شخص برای ویزیت پزشک متخصص ارجاع و از نظر سل ریوی اسمیر منفی و یا تشخیصهای دیگر بررسی لازم دارد.
در کشور ایران سالیانه حدود 9000 الی 10000 نفر فرد مبتلا به سل ریوی اسمیر مثبت جدید، وسالیانه به همین تعداد نیز افراد اسمیر منفی و خارج ریوی تحت درمان قرار میگیرند.
از نظر درگیری استانها نیز استان گلستان بیشترین موارد را شامل میشود.
درمان سل رایگان بوده و تحت اجرای طرح داتس صورت میگیرد، بدینصورت که شخص درمانگر با حضور روزانه در ساعات قبل از مصرف صبحانه در محل زندگی شخص، نسبت به تحویل دارو اقدام و شاهد خورده شدن دارو توسط بیمار باشد، این اقدام بهتر است در مرحله حمله ای بطور کامل و در مرحله نگهدارنده درمان هم بصورت هفته ای صورت گیرد.

